Wizyta lekarska przez internet, elektroniczna recepta, przedłużanie recept, a nawet leki z dostawą do domu? Tego chcą pacjenci, jak wynika z badania E-zdrowie “Czego oczekują pacjenci?”, przeprowadzonego przez fundację My Pacjenci w partnerstwie m.in. z Naczelną Izbą Aptekarską oraz Lekarską. Jednak, czy taki luksus dla polskiego pacjenta jest w ogóle możliwy? W wielu krajach już działają nowoczesne rozwiązania, w tym telemedyczne, więc dlaczego nie u nas.
Elektroniczna recepta
Wygląda na to, że nie tylko lekarze i farmaceuci liczą na jak najszybsze wprowadzenie elektronicznej recepty. Chcą tego również pacjenci. Realizacja pomysłu, który był już przekładany, obecnie planowana jest na koniec pierwszego kwartału 2018 roku, natomiast obowiązek prowadzenia takich recept ma wejść w 2020 roku – powiedział Wojciech Górnik, Zastępca Dyrektora w Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia (CSIOZ), podczas śniadania prasowego podsumowującego projekt Razem Dla Zdrowia, które odbyło się 13 listopada br. w Warszawie.
Ważnym elementem tego rozwiązania jest wprowadzenie osobnej recepty dla każdego leku, dzięki czemu każdy produkt będzie można zrealizować w dowolnej aptece.
Recepta bez wizyty u lekarza
Elektroniczna recepta nie jest tylko i wyłącznie inicjatywą ratowania drzew i ograniczenia marnowania papieru. Za pomysłem przesyłania recept do aptek drogą elektroniczną stoi cały system mający na celu optymalizację kosztów i wzrost efektywności farmakoterapii. Niestety w tym momencie 20% hospitalizacji wynika z nieodpowiedniego przyjmowania leków, jak podkreśla Wojciech Górnik.
Pacjenci oczekują, że cały system gromadzenia informacji o zażywanych lekach będzie służył nie tylko do wysyłania recept, ale również poinformuje lekarza i pacjenta na temat możliwych niezgodności pomiędzy przyjmowanymi lekami, powiadomi o tańszych odpowiednikach i kończącym się zapasie leku, a także da możliwość przedłużenia recepty bez konieczności wizyty u lekarza.
Wizyta u lekarza przez internet
Wszyscy doskonale wiemy, że prywatna opieka medyczna z założenia działa na znacznie wyższym poziomie, niż publiczna służba zdrowia. Wynika to z faktu, że firmy oferujące usługi medyczne muszą dbać o wygodę i dobro pacjenta, który zawsze może przecież zrezygnować z dalszej współpracy, jeśli będzie niezadowolony. Właśnie dlatego, to zwykle prywatne kliniki wyznaczają kierunek, w którym powinna iść publiczna służba zdrowia, m.in. poprzez ciągłe podwyższanie standardów. Wizyty u lekarza online, możliwość rejestracji poprzez system internetowy oraz opcja zamawiania recepty przez internet – te możliwości nie musiały być nawet reklamowane, ponieważ pacjenci sami docenili nowe udogodnienia, które ułatwiają im życie – powiedział Andrzej Osuch z LUX MED.
Kto ma dostęp do danych pacjenta?
Kolejnym problemem jest zwiększenie liczby osób mających dostęp do dokumentacji medycznej pacjenta. Z jednej strony sami pacjenci chcą mieć dostęp do swoich własnych danych (95% ankietowanych), jednak niewielu z nich korzysta z obecnych możliwości, czyli Zintegrowanego Informatora Pacjenta (ZIP) prowadzonego przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Według Ewy Borek, Prezesa Fundacji My Pacjenci, jednym z powodów może być brak wystarczającej świadomości pacjentów na temat tej funkcjonalności.
W trakcie warsztatu projektu Razem dla Zdrowia, prezentacja My Pacjenci
![W trakcie warsztatu projektu Razem dla Zdrowia zdjęcie z prezentacji podczas warsztatu Razem dla Zdrowia](https://whereigetmymeds.azureedge.net/img/2017/201711-razem-dla-zdrowia.jpg)
Zdjęcie: GdziePoLek
Ponad 90% pacjentów zgadza się na dostęp innych osób do ich danych medycznych w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia. Zależy im jednak na tym, by wiedzieć, kto i kiedy przeglądał ich dane.
Biorąc pod uwagę możliwość dostępu lekarzy do informacji związanych z wizytami pacjenta u innych specjalistów, nasuwa się bardzo ważne pytanie: co w przypadku chęci zasięgnięcia opinii innego lekarza? Czy to źle, że nasz lekarz będzie mógł sprawdzić, że skonsultowaliśmy się z kimś innym? Bardzo istotną kwestią jest strach pacjenta przed ewentualnymi problemami wtedy, gdy on jedynie walczy o swoje zdrowie. Jeśli pacjenci często podważają decyzje pracowników ochrony zdrowia lub im nie ufają, być może problem jest większy niż nam się wydaje?
Gdzie znaleźć lek?
W związku z utrudnioną dostępnością niektórych leków w aptekach, należy wypracować model udzielania pacjentom takiej informacji. Aż 80% ankietowanych chce otrzymać taką wiadomość w internecie.
Nic prostszego – GdziePoLek.pl jest narzędziem wychodzącym naprzeciw oczekiwaniom pacjentów, którzy w każdej chwili mogą nie tylko sprawdzić dostępność leku w aptekach, ale również go zarezerwować.
Rola apteki i farmaceuty w nowym systemie
Autorzy projektu Razem Dla Zdrowia, nie pominęli również roli aptek i farmaceutów w zmianach zachodzących w ochronie zdrowia.
Ich rekomendacją dla Ministerstwa Zdrowia, Narodowego Funduszu Zdrowia oraz Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia jest wprowadzenie opieki farmaceutycznej opartej na dostępie farmaceuty do danych medycznych pacjenta.
Podkreślona jest konieczność promowania roli farmaceutów w efektywnej farmakoterapii. Po wprowadzeniu takich zmian będzie można w następnej kolejności pomyśleć o kolejnych udogodnieniach, np. możliwości dostawy leków do domu pacjenta. Już teraz mimo braku opieki farmaceutycznej, część pacjentów konsultuje się z farmaceutą, co sprawia, że później wracają do tej samej apteki, aby zachować ciągłość terapii – podkreślił Artur Pruszko z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego.
Od czego zacząć?
Aby móc wprowadzić realne zmiany w polskiej ochronie zdrowia, konieczna jest zmiana prawa. Ważne, by w procesie wdrażania w Polsce rozporządzenia o ochronie danych osobowych, współpracować zarówno z przedstawicielami zawodów medycznych, jak i z pacjentami.
To właśnie nowy model ma postawić pacjenta w centrum uwagi, co będzie korzystne z punktu widzenia nie tylko jego samego, ale też całego systemu.